Ticaret Hukuku

Ticaret hukuku avukatı hangi işlere bakar?

Ticaret hukuku; ticari işletmeyi, şirketleri, kıymetli evrakı (çek, bono, poliçe) ve tacirler arasındaki sözleşme ilişkilerini düzenler. Temel kaynak 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'dur. Tacirin her türlü ticari faaliyetinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi beklenir (m. 18/2); bu nedenle ticari ilişkilerde sürelerin kaçırılması veya şekle uyulmaması tüketici ilişkilerine göre daha ağır sonuçlar doğurur.

Ticaret avukatı; ticari alacakların icra ve dava yoluyla tahsili, şirket kuruluşu ve ana sözleşme değişiklikleri, pay devri, ortaklar arasındaki uyuşmazlıklar, genel kurul kararlarının iptali, ticari sözleşmelerin hazırlanması, çek ve bonodan doğan takip ve davalar ile haksız rekabet konularında hukuki yardımda bulunur.

Ticari alacak nasıl tahsil edilir?

1. 1

   İhtar ve temerrüt

   Borçlunun temerrüde düşürülmesi faiz başlangıcını belirler. Tacirler arasındaki ihtarlar noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imzalı kayıtlı elektronik posta ile yapılır (m. 18/3).

2. 2

   İcra takibi

   Alacak faturaya, cari hesaba veya sözleşmeye dayanıyorsa ilamsız icra takibi; çek veya bonoya dayanıyorsa kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlatılabilir. Borçlunun itirazı halinde takip durur ve itirazın iptali davası gündeme gelir. Bu konuda itirazın iptali davası ve icra takibi için kararın kesinleşmesi gerekir mi yazılarına bakabilirsiniz.

3. 3

   Dava öncesi arabuluculuk

   Konusu bir miktar para olan ticari alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında dava açmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır. Arabulucu başvuruyu 6 hafta içinde sonuçlandırır; bu süre en fazla 2 hafta uzatılabilir (m. 5/A).

4. 4

   Dava: asliye ticaret mahkemesi

   Ticari davalara, dava konusunun değerine bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi bakar (m. 5). Ticari defterler, faturalar, sevk irsaliyeleri, cari hesap ekstreleri, yazışmalar ve banka kayıtları başlıca delillerdir; usulüne uygun tutulmuş ticari defterler sahibi lehine delil olabilir.

Limited şirkette pay devri ve ortaklıktan çıkma nasıl olur?

Limited şirket, bir veya daha çok gerçek ya da tüzel kişi tarafından kurulabilir; ortak sayısı 50'yi aşamaz (m. 573, m. 574). Ortaklar şirket borçlarından kural olarak sorumlu değildir; yalnızca taahhüt ettikleri esas sermaye paylarını ödemekle yükümlüdür (m. 573/2). Kamu borçları bakımından özel kanunlardaki sorumluluk hükümleri ayrıca değerlendirilir.

• Pay devrinin şekli: Esas sermaye payının devri yazılı şekilde yapılır ve tarafların imzaları noterce onaylanır (m. 595/1).
• Genel kurul onayı: Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse devir için ortaklar genel kurulunun onayı şarttır; devir bu onayla geçerli olur. Genel kurul, sözleşmede başka türlü düzenlenmemişse sebep göstermeden onayı reddedebilir. Başvurudan itibaren 3 ay içinde reddetmezse onay verilmiş sayılır (m. 595).
• Haklı sebeple çıkma: Her ortak, haklı sebeplerin varlığında şirketten çıkmasına karar verilmesi için dava açabilir (m. 638/2). Devrin yasaklanması veya onayın reddedilmesi halinde de bu hak saklıdır.
• Çıkarma: Şirket sözleşmesinde öngörülen sebeplerle genel kurul kararıyla ortak çıkarılabilir; ortak, kararın noter aracılığıyla bildirilmesinden itibaren 3 ay içinde iptal davası açabilir (m. 640).

Pay devrinin adımlarını ve ticaret siciline tescilini limited şirketlerde pay devri nasıl yapılır yazısında ayrıntılı anlattık.

Şirket kurarken limited mi, anonim mi tercih edilmelidir?

Küçük ve orta ölçekli işletmelerde en çok tercih edilen iki tür limited ve anonim şirkettir. Seçim yapılırken ortak sayısı, payların ileride devredilme ihtimali, yönetim yapısı ve ortakların kamu borçlarından sorumluluğu birlikte değerlendirilir:

Kuruluşta aranan en az sermaye tutarları zaman içinde değiştirildiği için güncel tutarlar kuruluş aşamasında ticaret sicili müdürlüğünden teyit edilmelidir. Şirket sözleşmesine konulacak pay devri, çıkma ve çıkarılma hükümleri, ileride doğabilecek ortaklık uyuşmazlıklarının çözümünü kolaylaştırır.

Şirket ortakları arasındaki uyuşmazlıklarda hangi yollar vardır?

• Genel kurul kararının iptali: Kanuna, esas sözleşmeye ve özellikle dürüstlük kuralına aykırı genel kurul kararlarına karşı, karar tarihinden itibaren 3 ay içinde şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinde iptal davası açılabilir (m. 445). Davayı, toplantıda olumsuz oy verip muhalefetini tutanağa geçirten ortaklar ile çağrı ve gündem usulsüzlüğünü ileri süren ortaklar açabilir (m. 446).
• Bilgi alma ve inceleme hakkı: Ortak, şirketin işleri ve hesapları hakkında bilgi isteyebilir; talebin reddi halinde mahkemeye başvurulabilir.
• Yöneticilerin sorumluluğu: Kanundan ve sözleşmeden doğan yükümlülüklerini kusurlarıyla ihlal eden müdür ve yönetim kurulu üyeleri, şirkete ve ortaklara verdikleri zarardan sorumlu tutulabilir.
• Kar payı ve ayrılma akçesi: Dağıtılmayan kar payı ile şirketten ayrılan ortağa ödenecek ayrılma akçesi uyuşmazlıkları çoğu zaman mali inceleme gerektirir.

Çek ve bonoda hangi sürelere dikkat edilmelidir?

Kambiyo senedine dayanan icra takibinde borçlunun itiraz ve şikayet süreleri genel takibe göre daha kısadır ve itiraz kendiliğinden takibi durdurmaz. Zamanaşımına uğramış senet ise kambiyo vasfını kaybeder; alacak ancak temel ilişkiye dayanılarak istenebilir.

Haksız rekabet nedir, hangi talepler ileri sürülebilir?

Rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır (m. 54). Kanun başlıca halleri saymıştır (m. 55): başkasının mallarını veya işini yanlış ve yanıltıcı açıklamalarla kötülemek, kendi ürünleri hakkında gerçek dışı açıklamalarda bulunmak, başkasının malları veya işletmesiyle karıştırılmaya yol açan önlemler almak, iş sırlarını hukuka aykırı olarak ele geçirmek ve kullanmak bunların arasındadır.

Haksız rekabet nedeniyle zarar gören kişi; fiilin haksız olduğunun tespitini, haksız rekabetin önlenmesini, sonuçlarının ortadan kaldırılmasını ve zararının tazminini isteyebilir. Bu davalar, hakkın doğumunun öğrenildiği günden itibaren 1 yıl ve her halde doğumundan itibaren 3 yıl geçmekle zamanaşımına uğrar (m. 60).

Ticari sözleşmelerde nelere dikkat edilmelidir?

• Tarafların ve yetkinin doğrulanması: Şirket adına imza atan kişinin temsil yetkisi ticaret sicili kayıtlarından ve imza sirkülerinden kontrol edilmelidir.
• Edimlerin açık tanımı: Teslim yeri ve zamanı, ödeme vadesi, gecikme faizi ve ayıp bildirimi süreleri sözleşmede açıkça yazılmalıdır.
• Cezai şart ve teminatlar: Tacir, aşırı olduğunu ileri sürerek cezai şartın indirilmesini kural olarak isteyemez; bu nedenle cezai şart tutarları imzadan önce dikkatle değerlendirilmelidir.
• Yetki ve uyuşmazlık çözümü: Tacirler arasında yetkili mahkeme sözleşmeyle belirlenebilir; tahkim şartı konulacaksa kapsamı açık yazılmalıdır.
• Yazılı teyit: Sözlü veya telefonla yapılan anlaşmaları doğrulayan teyit yazısına 8 gün içinde itiraz edilmezse yazının içeriği kabul edilmiş sayılır (m. 21/3).

Karabük'te ticari davalar nerede görülür?

Ticari davalara asliye ticaret mahkemesi bakar; ayrı bir ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde bu davalar asliye hukuk mahkemesinde, ticaret mahkemesi sıfatıyla görülür. Şirketin genel kurul kararlarının iptali davalarında şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesi yetkilidir. Dava öncesindeki arabuluculuk başvurusu adliyedeki arabuluculuk bürosuna yapılır.

Karabük'te demir çelik ve buna bağlı haddecilik, nakliye ve yan sanayi işletmeleri arasındaki cari hesap, taşıma ve fason üretim ilişkileri ticari uyuşmazlıkların başlıca kaynağıdır. Büromuz Karabük merkezdedir; başka şehirlerdeki uyuşmazlıklar için online danışmanlık ile görüşme yapılabilir.

Ticari işlerde avukat zorunlu mudur, ücret nasıl belirlenir?

Ticari davalarda avukatla temsil zorunlu değildir. Esas sermayesi kanunda belirlenen tutarın üzerinde olan anonim şirketler ile bazı kooperatifler için ise sözleşmeli avukat bulundurma zorunluluğu vardır (Avukatlık Kanunu m. 35).

Avukatlık ücreti, işin kapsamına göre avukatla yapılan yazılı sözleşmeyle belirlenir; Türkiye Barolar Birliği'nin her yıl yayımladığı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin altında ücret kararlaştırılamaz. Danışma görüşmesinin süresi, ücreti ve işleyişi online danışmanlık sayfasında yazılıdır.

Ticaret hukuku alanındaki hizmetler

• Ticari Alacak Davaları
• Şirket Kuruluşu ve Ana Sözleşme
• Limited Şirket Pay Devri
• Ortaklar Arası Uyuşmazlıklar
• Ticari Sözleşmelerin Hazırlanması
• Çek, Bono ve Kambiyo Senetleri
• Haksız Rekabet Davaları
• Ticari Davalarda Zorunlu Arabuluculuk

Ticaret ve icra hukuku yazıları

Tüm yazılar: makaleler

Sık sorulan sorular