Nafaka artışı nasıl hesaplanır?
Nafaka hesaplama, karardaki aylık tutarın kararda yazan ölçüte göre yılda bir kez artırılmasıyla yapılır. Hesap için kararınızdan dört bilgi yeterlidir:
- Aylık tutar: Hükümde yazan nafaka miktarı.
- Başlangıç tarihi: İştirak ve yoksulluk nafakasında kararın kesinleştiği tarih.
- Artış ölçütü: ÜFE, TÜFE, ikisinin ortalaması veya sabit bir yüzde.
- Artış zamanı: Kesinleşme tarihinin yıldönümü ya da kararda yazıyorsa her yılın Ocak ayı.
Her artış bir önceki dönemin tutarı üzerinden yapılır. Aşağıdaki örnekte 15.03.2023 tarihinde kesinleşen ve "her yıl ÜFE oranında artırılmasına" karar verilen 5.000 TL nafakanın yıllara göre tutarı gösterilmiştir:
| Artış tarihi | Yıllık ÜFE | Aylık nafaka |
|---|---|---|
| 15.03.2023 (kesinleşme) | — | ₺5.000,00 |
| 15.03.2024 | %51,47 (Mart 2024) | ₺7.573,50 |
| 15.03.2025 | %23,50 (Mart 2025) | ₺9.353,27 |
| 15.03.2026 | %28,08 (Mart 2026) | ₺11.979,67 |
Kararınızda ne yazıyor?
Artış hükmü, gerekçeli kararın sonundaki "HÜKÜM" bölümünde, nafaka tutarının hemen ardından yer alır. Aşağıda mahkeme kararlarında sık görülen ifadeler ve araçta bunlara karşılık gelen seçimler bulunuyor:
…belirlenen nafakanın kararın kesinleştiği tarihten geçerli olmak üzere her yıl TÜİK'in açıkladığı ÜFE oranında kendiliğinden artırılmasına…
Artış ölçütü: ÜFE · Artış zamanı: Kesinleşme tarihinin yıldönümü
…nafaka miktarlarının her yıl Ocak ayında TÜİK'in belirlediği ÜFE oranında artırılmasına…
Artış ölçütü: ÜFE · Artış zamanı: Her yıl Ocak ayı
…nafakanın her yıl Ocak ayında yıllık bazda TÜİK tarafından belirlenen TÜFE oranında artırılmasına…
Artış ölçütü: TÜFE · Artış zamanı: Her yıl Ocak ayı
…iştirak nafakasının her yıl TÜİK tarafından belirlenen TEFE-TÜFE ortalaması oranında artırılmasına…
Artış ölçütü: ÜFE ve TÜFE ortalaması · Artış zamanı: Kesinleşme tarihinin yıldönümü
…iş bu nafakanın her yıl %20 oranında artırılacağına…
Artış ölçütü: Oranı kendim gireceğim (%20) · Artış zamanı: Kesinleşme tarihinin yıldönümü
…tedbir nafakasının karar kesinleşinceye kadar devamına, karar kesinleştikten sonra iştirak nafakası olarak devamına…
Artış ölçütü: Artış hükmü yok · Artış zamanı: Tutar kendiliğinden artmaz
Eski kararlarda geçen TEFE artık yayımlanmıyor; yerini 2005 yılında ÜFE aldı. Bu nedenle "TEFE-TÜFE ortalaması" yazan kararlarda ÜFE ile TÜFE'nin ortalaması uygulanır.
Nafaka türüne göre artış ne zaman başlar?
İştirak ve yoksulluk nafakası
İştirak nafakası çocuğun, yoksulluk nafakası boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek eşin geçimi için ödenir. İkisi de boşanma kararının kesinleşmesiyle başlar; kararda yazan yıllık artış da kesinleşme tarihinden itibaren işler. Bu yüzden hesapta karar tarihi değil, kesinleşme şerhindeki tarih esas alınır.
Tedbir nafakası
Tedbir nafakası dava açıldığı tarihten kararın kesinleşmesine kadar ödenir. Dava istinaf veya temyiz aşamasındaysa karar henüz kesinleşmemiştir ve ödenen nafaka hala tedbir nafakasıdır. Tutarı duruşma zaptındaki ara kararda veya hükümde yazar; mahkeme yargılama sırasında bu tutarı yükseltebilir. Tedbir nafakasına çoğu kararda ayrıca artış oranı bağlanmaz.
Hesapta hangi oran, hangi ayın verisi kullanılır?
Kararda açık bir ifade varsa o uygulanır. Karar bu konularda sessizse araç, Yargıtay kararlarına dayanan şu varsayılanlarla hesap yapar. Oran türü ile esas alınan ay "Gelişmiş seçenekler" bölümünden, artış zamanı ise formdaki kendi sorusundan değiştirilebilir:
- Oran türü: Yıllık değişim, yani bir önceki yılın aynı ayına göre değişim. Kararda "on iki aylık ortalama" yazıyorsa o seçilir.
- Esas alınan ay: Artışın isabet ettiği ayın oranı. TÜİK her ayın oranını izleyen ayın başında açıkladığı için son artış birkaç hafta gecikmeyle hesaplanabilir.
- Artış zamanı: Karar yalnızca "her yıl" diyorsa nafakanın başladığı tarihin yıldönümü.
- Eksi oran: Oranın eksi çıktığı yıllarda nafaka düşürülmez.
Dayanak Yargıtay kararları
- Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 15.11.2022 tarih, 2022/7271 E., 2022/9297 K.: Yoksulluk ve iştirak nafakası boşanma hükmünün kesinleşmesiyle ödenebilir hale gelir; ÜFE artışı da kesinleşme tarihinden itibaren işler.
- Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 13.02.2024 tarih, 2024/163 E., 2024/793 K.: Yerleşik uygulamada artış oranı olarak TÜİK'in yayınladığı yıllık ÜFE oranı, artış tarihi olarak kararın kesinleştiği tarih benimsenmektedir.
- Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, 23.12.2015 tarih, 2015/17356 E., 2015/23067 K.: Artış hesabında, artışın isabet ettiği ayın endeks değeri esas alınmıştır.
- Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, 02.10.2017 tarih, 2015/9626 E., 2017/11932 K.: Karar yalnızca "her yıl" diyorsa artış takvim yılı başında değil, nafakanın başladığı tarihten bir yıl sonra yapılır.
Kararda artış hükmü yoksa ne olur?
Mahkeme, nafakanın gelecek yıllarda nasıl artacağını ancak talep edilmişse karara bağlar. Kararda artış hükmü yoksa nafaka kendiliğinden artmaz; yıllar önce belirlenen tutar aynen ödenmeye devam eder.
Bu durumda tarafların mali durumunun değiştiği veya paranın alım gücünün düştüğü gerekçesiyle aile mahkemesinde nafaka artırım davası açılabilir. Mahkeme yeni tutarı belirlerken, talep edilirse sonraki yıllar için artış oranını da karara bağlar.
Güncel nafaka artış oranları (ÜFE ve TÜFE)
TÜİK'in açıkladığı son 12 ayın oranları aşağıdadır. Nafakanızın artış ayı hangisiyse o satırdaki oran uygulanır.
| Ay | ÜFE yıllık | ÜFE 12 ay ort. | TÜFE yıllık | TÜFE 12 ay ort. |
|---|---|---|---|---|
| Eylül 2026 | %27,38 | %27,81 | %29,73 | %31,49 |
| Ağustos 2026 | %27,95 | %27,76 | %31,51 | %31,79 |
| Temmuz 2026 | %27,83 | %27,54 | %31,75 | %31,90 |
| Haziran 2026 | %28,09 | %27,26 | %32,11 | %32,03 |
| Mayıs 2026 | %28,93 | %26,96 | %32,61 | %32,24 |
| Nisan 2026 | %28,59 | %26,48 | %32,37 | %32,43 |
| Mart 2026 | %28,08 | %25,98 | %30,87 | %32,82 |
| Şubat 2026 | %27,56 | %25,60 | %31,53 | %33,39 |
| Ocak 2026 | %27,17 | %25,39 | %30,65 | %33,98 |
| Aralık 2025 | %27,67 | %25,36 | %30,89 | %34,88 |
| Kasım 2025 | %27,23 | %25,37 | %31,07 | %35,91 |
| Ekim 2025 | %27,00 | %25,49 | %32,87 | %37,15 |
Kaynak: TÜİK ve TCMB. ÜFE sütunları Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi'ni (Yİ-ÜFE) gösterir. Kira artışı için kira artış hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Nafaka hesaplama hakkında sık sorulanlar
Nafaka artışı nasıl hesaplanır?
Mahkeme kararındaki aylık nafaka, kararda yazan ölçüte göre yılda bir kez artırılır. Ölçüt çoğunlukla TÜİK'in açıkladığı ÜFE veya TÜFE oranıdır. Her artış bir önceki dönemin tutarı üzerinden yapılır: 5.000 TL nafaka %30 artarsa 6.500 TL olur, ertesi yıl artış 6.500 TL üzerinden hesaplanır.
Nafaka her yıl kendiliğinden artar mı?
Yalnızca kararda artış hükmü varsa artar. Kararda "her yıl ÜFE oranında artırılmasına" gibi bir ifade yoksa tutar sabit kalır. Bu durumda artış için aile mahkemesinde nafaka artırım davası açmak gerekir.
Nafaka artışında ÜFE mi, TÜFE mi uygulanır?
Kararda hangisi yazıyorsa o uygulanır. Yargıtay'ın yerleşik uygulaması nafakanın ÜFE oranında artırılması yönündedir; bu nedenle kararların çoğunda ÜFE yazar. Bazı kararlarda TÜFE, bazılarında ÜFE ile TÜFE'nin ortalaması yer alır.
Nafaka artışı hangi tarihte yapılır?
Kararda tarih yazıyorsa o tarihte yapılır. Yazmıyorsa yoksulluk ve iştirak nafakasında artış, boşanma kararının kesinleştiği tarihin her yıldönümünde uygulanır. "Her yıl Ocak ayında" yazan kararlarda artış yılbaşında yapılır.
Yıllık ÜFE ile on iki aylık ortalama arasındaki fark nedir?
Yıllık değişim, bir ayın endeksini bir önceki yılın aynı ayıyla karşılaştırır. On iki aylık ortalama ise son on iki ayın ortalamasını önceki on iki ayın ortalamasıyla karşılaştırır. Kararda hangisi yazıyorsa o uygulanır; yazmıyorsa bu araç yıllık değişimi esas alır ve dilerseniz ortalamaya çevirmenize imkan verir.
Tedbir nafakası her yıl artar mı?
Kural olarak artmaz. Tedbir nafakası dava süresince geçerlidir ve tutarını mahkeme ara kararla veya hükümle değiştirir. Kararda tedbir nafakası için ayrıca artış oranı yazıyorsa o oran uygulanır.
Artırılmış nafaka ödenmezse ne yapılır?
Karardaki artış hükmüne göre oluşan fark, ilamlı icra takibiyle istenebilir. İcra dairesi kararın hüküm bölümünü aynen uygular; bu nedenle takipte istenen tutarın karardaki ölçüte göre doğru hesaplanmış olması gerekir.
İştirak nafakası ne zaman sona erer?
İştirak nafakası çocuk 18 yaşını doldurduğunda kendiliğinden sona erer. Eğitimi devam eden çocuk, bu tarihten sonra kendi adına yardım nafakası isteyebilir.
Bu sayfadaki hesaplama ve açıklamalar genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş niteliği taşımaz. Her kararın ifadesi farklı olabilir; kesin tutar için kararınızın bir avukat tarafından incelenmesi gerekir.
